เมื่อวันที่ 25 กุมภาพันธ์ 2569 ชาวบ้านป่าโปง ได้ประกอบพิธีหลื่อที “หลื่อที” เป็นพิธีกรรมพื้นบ้านของชนเผ่าปกาเกอะญอ ( กะเหรี่ยง ) ที่มีการสืบทอดมาช้านาน เป็นพิธีกรรมที่คนตั้งปณิธาน ต่อเจ้าที่ ( เชื่อว่าสรรพสิ่งธรรมชาติย่อมมีเจ้าของ ) ที่จะอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ โดยมีการกำหนดขอบเขตพื้นที่ป่าชัดเจนโดยไม่มีการรบกวนพื้นที่นี้ด้วยประการใด ๆ อีก ให้คงสภาพที่มีความอุดม สมบูรณ์ตามธรรมชาติให้มากที่สุด วัฒนธรรมการอนุรักษ์ของชนเผ่าปกาเกอะญอ (กะเหรี่ยง) ในรูปแบบของกฎจารีต ความเชื่ออย่างนี้มีอีกมากมาย
ด้วยเหตุนี้ ชาวบ้านป่าโปงต่ำ และบ้านป่าโปงสูง หมู่ที่ 1 ตำบลป่าโปง อำเภอสบเมย จังหวัดแม่ฮ่องสอน ได้เกิดจิตสำนึกและตระหนักในการแก้ไขปัญหาดังกล่าว อีกทั้งได้รับประสบการณ์ ที่ดีจากชุมชนอื่น ๆ ในเรื่องการจัดการทรัพยากรธรรมชาติอย่างเป็นระบบ ในพื้นที่เป็นแหล่งต้นน้ำสำคัญ จึงได้คิดหาวิธีแนวทางการจัดการ อนุรักษ์ ฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติสิ่งแวดล้อม ในรูปแบบความเชื่อพื้นบ้าน ที่ชุมชนให้ความเชื่อถือย้ำเกรง คือพิธีกรรมหลื่อที ( เลี้ยงเจ้าน้ำ ) และพิธีกรรมทางศาสนา คือการสืบชะตาสายน้ำของศาสนาพุทธ ได้ประกอบพิธีกรรมขึ้นในพื้นที่สายน้ำแม่ลิด ที่บ้านป่าโปงต่ำ ณ ป่าจุดสะพานข้ามน้ำแม่ลิดบ้านป่าโปงต่ำ ถึง สะพานข้ามแม่ลิด ระยะอนุรักษ์สัตว์น้ำ ยาว 1,500 เมตร ปลุกจิตสำนึก สร้างความรักความผูกพัน ต่อการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ ของคนในพื้นที่ได้อย่างยั่งยืน อันเป็นแบบอย่างแก่คนรุ่นหลัง และชุมชนใกล้เคียงนำไปขยายผลในระยะยาวต่อไป
ชาวบ้านป่าโปง ร่วมกับสมาคมปกาเกอะญอเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน(PASD) โดยโครงการริเริ่มการอนุรักษ์อย่างมีส่วนร่วมแบบครอบคลุม(ICI) ได้สนับสนุนกิจกรรมในโครงการดังกล่าวนี้ให้ได้ดำเนินการและบรรลุวัตถุประสงค์ ตามที่ตั้งไว้อย่างแท้จริง จึงขอแสดงความชื่นชมอย่างยิ่ง
